Uhuru katika Qur'ani

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehemu Enyi mlio amini! Mcheni Allah na semeni maneno ya sawa sawa Apate kukutengenezeeni vitendo vyenu na akusameheni madhambi yenu. Na anaye mt'ii Allah na Mtume wake, bila ya shaka amefanikiwa mafanikio makubwa [AL-AHZAAB 70:71 ]

Uhuru si kusema utakalo, bali ni kusema haki bila ya woga wala matamanio.

Maneno mazuri ndiyo sauti itokayo katika moyo wa mtu anaye muogopa Allah kabla ya kutamka.

Uhuru wa kweli ni kusema maneno mazuri.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehemu Enyi mlio amini! Mcheni Allah na semeni maneno ya sawa sawa Apate kukutengenezeeni vitendo vyenu na akusameheni madhambi yenu. Na anaye mt'ii Allah na Mtume wake, bila ya shaka amefanikiwa mafanikio makubwa [AL-AHZAAB 70:71 ]

Mwenye kumnyenyekea Allah huwa huru kutokana na udhalili wa kuwahofu viumbe.

Kumtii Allah si unyonge, bali ndiyo njia pekee ya kupata mafanikio makubwa.

Uhuru wa moyo ndiyo wenye mafanikio makubwa.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehem Basi kimbilieni kwa Allah hakika mimi kwenu ni muonyaji wa wazi Na msifanye kinyume cha Allah mungu mwingine mimi kwenu ni muonyaji mbainishaji kutoka kwake [ ADH-DHAARIYAAT 50:51 ]

Uhuru wa kweli ni kujitenga na utumwa wa dunia kwa kuelekea kwenye rehema za Allah.

Amesema Allah Mtukufu: “Basi kimbilieni kwa Allah”.

Basi, hakuna sehemu ya kuukimbilia uhuru isipokuwa kwake tu.

Kimbilia kwa Allah ili upate uhuru wa nafsi.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehem Basi kimbilieni kwa Allah hakika mimi kwenu ni muonyaji wa wazi Na msifanye kinyume cha Allah mungu mwingine mimi kwenu ni muonyaji mbainishaji kutoka kwake [ ADH-DHAARIYAAT 50:51 ]

Upendo wowote usio kuwa kwa ajili ya Allah una ukomo maalumu.

Na kumpwekesha Allah pekee, ndiyo kwenye mafanikio ya milele.

Basi, usimfanye mungu mwingine pamoja na Allah, utakuwa ndiye mja mwenye uhuru wa kweli.

Kumpwekesha Allah ndiyo kupata uhuru wa kweli.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehemu Na mwenye kuuelekeza uso wake kwa Allah, naye akawa anafanya wema, basi huyo hakika amekwisha kamata fundo lilio madhubuti. Na mwisho wa mambo yote ni kwa Allah Na anaye kufuru, isikuhuzunishe kufuru yake. Kwetu ndio marudio yao, na hapo tutawaambia waliyo-yatenda. Hakika Allah ni Mjuzi wa yaliyomo vifuani [LUQMAAN 22:23]

Kujisalimisha maisha yako kwa ajili ya Allah kwa kutii ndiyo uhalisia wa uhuru, kwa sababu wewe mwenyewe utakuwa umechagua njia ya amani.

Mwenye uhuru halisi ni yule mwenye kuutakasa moyo wake kwa ajili ya Allah, na siyo kwa ajili ya watu.

Uhuru wa imani ndiyo amani ya moyo

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehemu Na mwenye kuuelekeza uso wake kwa Allah, naye akawa anafanya wema, basi huyo hakika amekwisha kamata fundo lilio madhubuti. Na mwisho wa mambo yote ni kwa Allah Na anaye kufuru, isikuhuzunishe kufuru yake. Kwetu ndio marudio yao, na hapo tutawaambia waliyo-yatenda. Hakika Allah ni Mjuzi wa yaliyomo vifuani [LUQMAAN 22:23]

Mwenye kuyaweka maisha yake kwa Allah, hato babaika na changamoto yoyote ya maisha , wala ukafiri wowote wa makafiri.

Uhuru wa kweli ni wewe kujua kuwa marejeo yako yapo kwa Allah tu pekee.

Uhuru wa moyo ndiyo huleta mwisho mwema.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehemu Na sema: Hii ni kweli itokayo kwa Mola wako Mlezi. Basi atakaye, aamini. Na atakaye, akatae. Hakika Sisi tumewaandalia wenye kudhulumu Moto ambao utawazunguka kama khema. Na wakiomba msaada watasaidiwa kwa kupewa maji kama mafuta yaliyo tibuka. Yatakayo wababua nyuso zao. Kinywaji hicho ni kiovu mno! Na matandiko hayo ya kupumzikia ni maovu mno [AL-KAHF 29]

Uislamu haumlazimishi mtu kuamini, bali unatangaza haki kwa uwazi kwa kusema:

“Basi atakaye, aamini. Na atakaye, akatae”.

Uhuru katika uislamu ni uhuru wa kutafuta ukweli, siyo kuukimbia.

Uhuru ni maamuzi ya kuchagua, kwani haki inatoka kwa Mola wenu Mlezi tu.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehemu Na sema: Hii ni kweli itokayo kwa Mola wako Mlezi. Basi atakaye, aamini. Na atakaye, akatae. Hakika Sisi tumewaandalia wenye kudhulumu Moto ambao utawazunguka kama khema. Na wakiomba msaada watasaidiwa kwa kupewa maji kama mafuta yaliyo tibuka. Yatakayo wababua nyuso zao. Kinywaji hicho ni kiovu mno! Na matandiko hayo ya kupumzikia ni maovu mno [AL-KAHF 29]

Imani hainunuliwi wala hailazimishwi, bali huchaguliwa na moyo, wakati moyo huo unapojua uzuri wa haki.

Lakini uhuru bila ya kutekeleza majukumu yake hubadilika na kuwa majuto baada ya muda kupita.

Uhuru wa kweli ni kuchunga majukumu katika utashi.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehemu Hakuna kulazimisha (watu kuingia) katika dini. Hakika, uongofu umekwishajitenga na upotovu. Basi anayemkataa Twaghuti na kumuamini Allah, bila shaka yeye ameshika kishikio madhubuti kisichovunjika. Na Allah ni Mwenye kusikia sana, Mjuzi sana [AL-BAQARAH 256]

“Hakuna kulazimisha katika Dini” siyo alama tu ya dini ya Uislamu, bali ndiyo ukweli wa Qur’an.

Uislamu unakuita ili utafakari mwenyewe, bila kukulazimisha.

Kwani, haki ipo wazi kwa kila mwenye kutaka kuiona.

Uhuru wa imani ni kutafakari.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehemu Hakuna kulazimisha (watu kuingia) katika dini. Hakika, uongofu umekwishajitenga na upotovu. Basi anayemkataa Twaghuti na kumuamini Allah, bila shaka yeye ameshika kishikio madhubuti kisichovunjika. Na Allah ni Mwenye kusikia sana, Mjuzi sana [AL-BAQARAH 256]

Uhuru wa kweli ni wewe kuwa huru na utumwa wa kuwadhalilikia viumbe na fikra potofu, na kisha ukamuamini Allah peke yake.

Unapomkufuru shetani na kumuamini Muumbaji, unakuwa umeshikamana na kamba madhubuti isiyo katika.

Uhuru wa nafsi ni kuwa na imani ya Allah.

Sema: Enyi watu, hakika imekujieni haki kutoka kwa Mola wenu Mlezi. Basi yeyote anayeongoka, anaongoka kwa faida ya nafsi yake, na anayepotea, basi kwa hakika anapotea kwa hasara ya nafsi yake. Na mimi si msaidizi kwenu [YUNUS 108 ]

Mpe kila mtu haki kwa ajili ya Allah, kisha acha utashi wa maamuzi kwa kila nafsi.

Mwenye kufuata uongofu,basi ni kwa faida yake mwenyewe, na mwenye kuupuuza hujidhuru mwenyewe.

Uhuru wa kufikiri ndiyo Uislamu.

Sema: Enyi watu, hakika imekujieni haki kutoka kwa Mola wenu Mlezi. Basi yeyote anayeongoka, anaongoka kwa faida ya nafsi yake, na anayepotea, basi kwa hakika anapotea kwa hasara ya nafsi yake. Na mimi si msaidizi kwenu [YUNUS 108 ]

Mtume hakutumwa kuja kuwalazimisha watu kuamini, bali kuufikisha ujumbe wa Allah.

Na kila mtu ana uhuru wa kuchagua njia yake yeye mwenyewe itakayo mfikisha mbele ya Allah.

Huu ndiyo uhuru ambao hauiondoshi imani, bali unaikamilisha.

Uhuru wa kweli ni kuitangaza haki

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehemu Waite (walinganie watu) katika njia ya Mola wako kwa hekima na mawaidha mazuri, na ujadiliane nao kwa namna iliyo bora. Hakika Mola wako mlezi yeye anamjua zaidi aliyepotea katika njia yake, na yeye ndiye anayewajua zaidi walioongoka [ANNAHLI 125 ]

Qur’an haiwaiti watu kugombana, bali inawaita watu kujadiliana kwa kutumia hekima.

“Na ujadiliane nao kwa namna iliyo bora”.

Hili ni daraja liliojengwa kutokana na maneno mazuri yenye kutengeneza mambo yaliyo haribiwa kutokana na ugumu wa nyoyo.

Majadiliano yenye kuleta ufanisi huongozwa na hekima

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehemu Waite (walinganie watu) katika njia ya Mola wako kwa hekima na mawaidha mazuri, na ujadiliane nao kwa namna iliyo bora. Hakika Mola wako mlezi yeye anamjua zaidi aliyepotea katika njia yake, na yeye ndiye anayewajua zaidi walioongoka [ANNAHLI 125 ]

Majadiliano katika uislamu siyo vita, bali ni wito wa kuziweka pamoja akili na nyoyo ili kuungana katika mwanga wa haki.

Mwenye kuamini na kushikamana na hekima, basi ataamini na kutambua kuwa maneno mazuri ndiyo yenye nguvu kuliko silaha.

Kujenga daraja la majadiliano ndiyo adabu nzuri ya kuondoa ikhitalafu

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehem Mema na maovu hayalingani. Pinga uovu kwa lilio jema zaidi. Hapo yule ambaye baina yako na baina yake pana uadui atakuwa kama rafiki jamaa wa kukuonea uchungu Lakini hawapewi wema huu ila wanao subiri, wala hawapewi ila wenye bahati kubwa [FUSSWILAT 34:35]

Unapo kabiliana na ubaya kwa kufanya wema, huwa unavunja kuta za chuki na kujenga daraja la mahusiano bora.

Qur’an inatufundisha kuwa, nyoyo hufunguliwa kwa upole siyo kwa nguvu.

Fanya mema ili upate nguvu ya kheri.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehem Mema na maovu hayalingani. Pinga uovu kwa lilio jema zaidi. Hapo yule ambaye baina yako na baina yake pana uadui atakuwa kama rafiki jamaa wa kukuonea uchungu Lakini hawapewi wema huu ila wanao subiri, wala hawapewi ila wenye bahati kubwa [FUSSWILAT 34:35]

Majibu mazuri hayatoki isipokuwa kwenye nafsi yenye heshima kubwa na subira kubwa.

Mtu anapo shikamana na adabu hizo, humfanya avuke vizingiti vya uadui na kufikia kwenye kilele cha utu wa hali ya juu.

Adabu ya majadiliano ni kueneza amani.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehem Na katika Ishara zake ni kuwa amekuumbieni wake zenu kutokana na nafsi zenu ili mpate utulivu kwao. Naye amejaalia mapenzi na huruma baina yenu. Hakika katika haya bila ya shaka zipo Ishara kwa watu wanao fikiri [ARRUUM 21]

Katika mfumo wa Qur’an ndoa si mafungamano ya kawaida, bali ni mafungamano ya utulivu, upendo na huruma.

Aya haimzungumzii mume na mke tu, bali inazungumzia kuhusu nyoyo mbili zilizo ungana kwa ajili ya Allah na kuleta mshikamano wa kweli katika jamii.

Qur’an na malezi ya familia ni kujengwa juu ya upendo na huruma.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehem Na katika Ishara zake ni kuwa amekuumbieni wake zenu kutokana na nafsi zenu ili mpate utulivu kwao. Naye amejaalia mapenzi na huruma baina yenu. Hakika katika haya bila ya shaka zipo Ishara kwa watu wanao fikiri [ARRUUM 21]

Allah anapojaalia ndani ya nyoyo kukawa kuna upendo na huruma, basi nyumba huwa ni pepo ndogo duniani.

Upendo katika Uislamu si tabia tu ya kuzuka, bali ni alama kubwa miongoni mwa alama za Muumbaji.

Upendo wa dhati huleta utulivu wa nafsi.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehem Na Mola wako Mlezi ameam-risha kuwa msimuabudu yeyote ila Yeye tu, na wazazi wawili muwa-tendee wema. Mmoja wao akifikia uzee, naye yuko kwako, au wote wawili, basi usimwambie hata: Ah! Wala usiwakemee. Na sema nao kwa msemo wa heshima Na uwainamishie bawa la unyenyekevu kwa kuwaonea huruma. Na useme: Mola wangu Mlezi! Warehemu kama walivyo nilea utotoni [AL-ISRAA 23:24 ]

Qur’an kabla haijaamrisha sala, imeusia kuwafanyia wema wazazi.

Kwani kuwafanyia wema wazazi siyo tu ni uzuri tunao urudisha, bali ni shukurani ya maisha inayo tuzawadia baraka ya kila kitu.

Kuwafanyia wema wazazi ndiyo rehema.

Kwa jina la Allah Mwingi wa rehema, Mwenye kurehem Na Mola wako Mlezi ameam-risha kuwa msimuabudu yeyote ila Yeye tu, na wazazi wawili muwa-tendee wema. Mmoja wao akifikia uzee, naye yuko kwako, au wote wawili, basi usimwambie hata: Ah! Wala usiwakemee. Na sema nao kwa msemo wa heshima Na uwainamishie bawa la unyenyekevu kwa kuwaonea huruma. Na useme: Mola wangu Mlezi! Warehemu kama walivyo nilea utotoni [AL-ISRAA 23:24 ]

Wema hauhitaji kufanya mambo makubwa, wakati mwingine wema huwa ni kusema neno zuri tu inatosha.

Qur’an tukufu imetufundisha kuwa kuonesha “mguno” tu husababisha kuleta maudhi ndani ya nyoyo za wazazi.

Na kuwahurumia ni dalili kubwa ya kuonesha shukurani kwao.

Kuwafanyia wema wazazi ni mwenendo bora wa Qur’an.